SPORTELLO LINGUISTICO DI SPEZZAN

Maxhur Viçenx Luçi (1826-1898)

U le Spixanë ndë vitin 1826. Qe atdhetar i zjarrtë gjatë revolucjonës të vitit 1848. Qe i ëmëruar krye i Guardjes Nacjonale. Ndë vitin 1850 qe i burgosur e i dërguar në Ventotene. Pas dhjet vjeçi u mbjodh mbrënda, kur Garibaldi arvoi në Kalabri. Luci muar pjesë me guxim te marsha e ushtris Mille e në Volturno fitoi medalën ari e trimërisë. Vdiq Spixanë ndë vitin 1898.

Më suldet

Maxhur Andon Noçiti (1830-1879)

U le Spixanë ndë vitin 1830. Studhjarti për drejtësi në Napul, ku u lidh me shoqatën “Giovane Italia”. Pas atendatit kundër regjit Ferdinando, Noçiti qe një ka ata të persekutuara ka Borboniket, kështu u fsheh në Maltë. U pruar në Itallje kur qe ekspedita e ushtris “Mille”, u rekrutua ndë mes të ushtarvet vullnetarë e Garibaldi-t. Qe i ëmruar kapitan e te lufta në Bezzecca u dallua për guximin e tij. I dhan medalën ari e trimërisë së luftës. Vdiq Spixanë ndë vitin 1879.

Xhusep Anxhull Noçiti (1832 - 1899)

U le ndë vitin 1832 e vdiq ndë vitin 1899. Burr me

një kulturë e madhe: qe latinist e albanolog,bëri studhime filoloxhike e letrare. Qe një shkrimtar me vler për katundin e Spixanës. Veprat e tij, çё janë dorёshkrime, qien o të bjerra o të vjuara me xhelozi ka andonj fëmilё spixanjote. Ata mё tё njohura çё mbahen mend janë: Diario del 1898, çё gjёndet te Bashkimi Kulturor Arbёresh; Storica descrizione di Spezzano Albanese fatta nel 1852, i pabotuar çё gjёndet te B. K. A.; Notiziario Spezzanese, i pabotuar çё gjёndet te B. K. A; Platea da servire per la compilazione di una Storia del distretto o circondario di Spezzano Albanese, (1860), i pabotuar çё gjёndet te B. K. A; Arte Poetica di Orazio tradotta in terza rima per la prima volta, Cosenza 1878; Orario Completo della Divina Commedia, Cosenza 1894.

Fardinand Gualanoni (1843 - 1927)

U le ndë vitin 1843 e vdiq ndë vitin 1927. Qe arçiprift, aktivist katolik e poet. Shkruajti shumë vepra me vler: Memorie di un conte calabrese Tommaso d’Aquino (1872); Poesie (1874); Rosalia (1878), Elogio Funebre di Pio IX il Grande (1878), Discorsi sul mese di Maria, II voll. (1885), Cari mesti ricordi (1890), Mariale quotidiano: Serto di Laudi in onore di Maria S.S. (1894); Coroncina (1907).

Është i njohur pse desh restaurimin e qishës së Shën Mërisë të Graxjes e ndё vitin 1907 bin e u hap udha çë sill te Sanduari.

Gustin Ribeku (1867 - 1928)

U le Spixanë ndë vitin 1867 e vdiq ndë vitin 1928. Qe një jatrua shumë i njohur, krijues e pёrmirёsimevet ixhenik-sanitare, e një poet çë donej Pavarësinë e Shqiprisë. Shurbeu bashk me pakund revista shqiptare çë ishën ahirna. Shkruajti veprën poetike Shpirt e Zëmër (1907), çë mbjedh poezit të botuara nën titullit Vjersha Malli.

Fardinand Kasjani (1878-1935)

Avukat e shkrimtar, u le Spixanë ndë vitin 1878 e vdiq ndë vitin 1935. Kur ish i ri shurbeu bashk me pakund revista. Themeloi ndë vitin 1897 “L’Albania Letteraria”. Shkruajti një eloxh për vdekjen e Viçenx Luçit, e një për Jeronim De Rada, një poezi e gjat Brezia (1899), e dy vepra çë sillnjën titullin Spezzano Albanese nella tradizione e nella storia (1929), Gli Spezzanesi nella rivoluzione Italiana (1927 bashk me Luixh Kuçin).

Xhuan Rinaldi (1883–1960)

Avukat. U le Napul ndë vitin 1883. Ish i shkruajtur te lista e Partitit Soçalist e pas qe një ka ata çë themeloi partitin Komunist e Italljes.

Qe “Komisar straordinar” i Spixanës pas ratjen e fashizmit tue marr vendin e Ambroxh Kasjanit ditën 14 e shtatorit 1943.Vdiq Spixanë ndë vitin 1960.

Zoti Franqjisk Gulli (1886-1983)

U le ndë vitin 1886 e vdiq ndë vitin 1983. Qe arçiprift i Spixanës ka viti 1926. Qe një poet e prozator me një kulturë e thell, edhe themeloi tё parёn bankë e Spixanës “Cassa Rurale e Artigiana” ndё vitin 1919. Pёr hir tё tij qisha e Shën Mërisë së Graxjes u bё Sanduar ndё vitin 1951.

Xhenar Kasjani (1903-1978)

Avukat penalist, u le ndë vitin 1903 e vdiq ndë vitin 1978. Bëri shumë konferenxa, drejtoi për dymbëdhjet vjeçi revistën “Tribunali Calabresi”. Nёnsegretar i Shtetit tё Shёrbimet Publike ndë vitin 1944, deputat e senator, Nёnsegretar i Thesarit, Ministër i Postevet e i Telekomunikimevet, Ministër i Detёrisё Tregtare. Tredhjetetre ligjra sillnjën ëmrin e tij. Shkruajti studhime monografike për problemet ekonomike e shoqrore tё Jugut.

Llisandër Serra (1912 - 2000)

U le Spixanë ndë vitin 1912 e vdiq Romë ndë vitin 2000. Qe prufsur, presidh e studhjues të historisë. Shurbeu për mbjedhjen e mbrojtjen e dokumendevet çë referohen historisë e kulturës së Arbëreshëvet. Bashkpunoi me revistat “Shêjzat” e “Katundi Ynë”, e me shumë xhornele nacjonalë si “L’Osservatore Romano”, “Il Tempo”, “Storia Illustrata”, “Calabria Letteraria”. Veprat më tё njohura janë: Spezzano Albanese nelle vicende storiche sue e dell’Italia (1470-1945; Albania 8 settembre ’43-9 marzo 1944; I profughi dell’Albania verso l’Italia ospitale; L’Albania e la Santa Sede ai tempi di G. C. Scanderbeg.

Arkanxhull Barbati (1925 - 1999)

U le Spixanë ndë vitin 1925 e vdiq ndë vitin 1999. Qe funxjonar i administratës financjare së Shtetit e Prezidhent i bankës “Cassa Rurale ed Artigiana” së katundit. Bashkpunoi me revistën kulturore “Calabria Letteraria”. Botoi veprat: Immagini del passato (1982), Il romanzo della Madonna di Spezzano, Ionia e Per il borgo natìo.

Home page